20 lat Konfrontacji Teatralnych. I co dalej?

Konfrontacje od początku swojego istnienia podważają i rozsadzają ramy teatru, wyznaczając nowe sposoby myślenia o jego roli, znaczeniu i podstawowych zadaniach.
Festiwal, założony 20 lat temu przez najważniejszych twórców lubelskiej awangardy teatralnej: Janusza Opryńskiego, Włodzimierza Staniewskiego i Leszka Mądzika, od początku poszukiwał innych rozwiązań i pomysłów niż te, które obowiązują w teatralnym mainstreamie, wskazując zarazem, że model teatru dramatycznego nie jest jedynym możliwym. Konfrontacje wyrastają z tradycji teatru niezależnego, awangardowego, politycznego i takiego do dzisiaj poszukują. Wychodząc z założenia, że to, co najciekawsze, dzieje się na styku granic, dziedzin i dyscyplin, uparcie podejmują próby rozszerzania formuły teatru i wskazują na obszary nieoczywiste, sytuujące się pomiędzy rozmaitymi dziedzinami sztuki. Jednocześnie pytają o odpowiedzialność twórców, podejmując przy tym kluczowy dzisiaj temat kondycji pracy artystów i pracowników sztuki oraz warunkującego je systemu produkcji.

Jubileusz

Pracując nad programem kolejnych edycji, zarazem z uwagą i krytycznie przyglądamy się rozwojowi Konfrontacji. Jubileuszowa odsłona festiwalu jest dla nas przede wszystkim niepowtarzalną szansą, by przyjrzeć się temu, jak ewoluowała jego tożsamość w ciągu ostatnich 20 lat - i z czego ten proces wynika, zapowiadają organizatorzy.

Festiwal jest bowiem dzisiaj z pewnością jedną z ważnych publicznych instytucji sztuki. Prezentuje prace artystów, ale też często je produkuje i promuje; umożliwia powstawanie nowych projektów; pośredniczy między twórcą a odbiorcą; współtworzy i aktywnie kształtuje dyskurs krytyczny towarzyszący praktykom artystycznym (publikacje katalogowe, tłumaczenia, serie wydawnicze, książki tematyczne itd.), aktywnie kształtując tym samym sposoby myślenia o teatrze i tańcu oraz uczestnicząc w wyznaczaniu kierunków ich rozwoju. Jeśli spojrzymy na międzynarodowy obieg sztuk performatywnych, okaże się, że kształtowany jest dzisiaj przede wszystkim właśnie przez festiwale.

Co wynika z takiego rozumienia festiwalu, które stawia je w przestrzeni publicznych instytucji sztuki? Jak wpływa na jego zadania, rolę i obowiązki - szczególnie wobec trwającej obecnie debaty na temat sytuacji i misji teatru publicznego?

W naszym przekonaniu konsekwencją myślenia o festiwalu jako o publicznej instytucji sztuki są ściśle określone obowiązki oraz odpowiedzialność jego organizatorów - zarówno wobec artystów, jak i publiczności. Idąc za Draganem Klaiciem, wybitnym badaczem sztuk performatywnych, przez lata związanym z Lublinem, za podstawowe zadania festiwalu przyjmujemy m.in.: odkrywanie nowych talentów, poszukiwanie i nazywanie nowych, nieoczywistych sposobów rozumienia języka teatralnego, rozwijanie zawodowego, krytycznego dyskursu, przekazywanie umiejętności młodszym artystom, kształtowanie coraz liczniejszych i bardziej zróżnicowanych odbiorców, otwarcie możliwości rozwoju wybitnym artystom i ich zespołom, stymulowanie mobilności artystów, dzieł, koncepcji i idei. Ważne z naszej perspektywy jest tutaj zaangażowanie w działania międzynarodowe, które, cytując Klaicia, "stanowi wymiar rozwoju teatru publicznego, nie jest zaś kwestią reprezentacji ani też budowania prestiżu. Traktowana jako doświadczenie poznawcze i inspiracja, międzynarodowa współpraca pozwala sprawdzić i rozwinąć kompetencje międzykulturowe, tworząc szczególną dialektykę tego, co lokalne i globalne, i budząc w publiczności globalną świadomość krytyczną". Te przekonania stoją za naszymi wyborami określonych tematów i zjawisk we współczesnej sztuce, o których chcielibyśmy rozmawiać z lubelskimi widzami.

Program 20. Konfrontacji - 3 linie tematyczne:

Program 20. edycji festiwalu zbudowany jest wokół trzech nurtów tematycznych, które przeplatają się ze sobą w rozmaity, nieraz zaskakujący sposób:

1. Polityczność sztuki. Także tej cenzurowanej. Pokażemy twórców wyraziście politycznych, krytycznych, zmuszających do myślenia i otwierających nowe konteksty, a jednocześnie odsłonimy społeczny i ekonomiczny kontekst ich pracy.

2. Sztuki performatywne. Ponownie zaprosimy lubelską publiczność na spektakle, które w fascynujący, zaskakujący sposób poszerzają formułę teatru, proponują nowy sposób myślenia o języku teatralnym, kwestionując tym samym model dramatycznego teatru repertuarowego jako jedynego możliwego.

3. Niezależność. Konfrontacje powstały 20 lat temu jako festiwal teatru niezależnego, awangardowego, poszukującego. Czym jest dzisiaj niezależność? Niezależność od kogo, czego? Wobec czego chcemy tworzyć dziś alternatywę?

Więcej szczegółowych informacji na 20.konfrontacje.pl