Krytyka laureata literackiego Nobla. Peter Handke: Zostaw mnie w spokoju!

Peter Handke zdobył literacką nagrodę Nobla za 2019 rok. Decyzja Szwedzkiej Akademii spotkała się z ostrą krytyką, bo pisarz miał sugerować poparcie dla jugosłowiańskiego i serbskiego przywódcy Slobodana Miloševicia. Literat w końcu odpowiedział prasie na zarzuty dotyczące jego poglądów politycznych.
Zobacz wideo

W tym roku Królewska Szwedzka Akademia Nauk przyznała dwie literackie Nagrody Nobla za 2018 i 2019 rok. Tę pierwszą dostała Olga Tokarczuk, druga przypadła austriackiemu pisarzowi Peterowi Handkemu. On nagrodzony został za "lingwistyczną pomysłowość, która bada obrzeża i specyfikę ludzkich doświadczeń". Jego zwycięstwo wywołało publiczne oburzenie z powodu jego poglądów dotyczących kontliktu bałkańskiego i jego bliskie więzi ze Slobodanem Miloševicem - wygłosił nawet mowę na jego pogrzebie. Handke przez krytyków swojej twórczości i poglądów określany jest obrońcą skrajnie prawicowego serbskiego nacjonalizmu i Slobodana Miloševica.

W 1996 roku ukazała się jego głośna książka "Podróż zimowa nad Dunaj, Sawę, Morawę i Drinę albo sprawiedliwość dla Serbii", w której opisał Serbów również jako ofiary wojny domowej. W 1999 roku pisarz Salman Rushdie tłumaczył, że tą książką Handke "zaskoczył nawet swoich najbardziej gorliwych wielbicieli". W książce bronił przedstawicieli "ludobójczego reżimu Slobodana Miloševicia". Rushide zwracał uwagę na to, że książka zawiera "idiotyzmy obejmują sugestie, że sarajewscy muzułmanie sami się masakrują, a następnie obwiniają Serbów" i "zaprzecza ludobójstwu dokonanemu przez Serbów w Srebrenicy".

Peter Handke odpowiada na krytykę

W środę 16 października Peter Handke był gościem nieformalnego spotkania z władzami swojego rodzinnego miasteczka Griffen. Na miejscu byli też dziennikarze. Jak podaje portal kaernten.orf.at, pisarz bronił się przed ich zarzutami:

Stoję przy swojej bramie i stoi tam 50 dziennikarzy. I wszyscy zadają pytania o moje poglądy polityczne, żaden z nich mi nie powiedział, że czytał coś mojego, że wie, co napisałem. Pytaniem jest jest: jak zareagował świat? (...) Jestem pisarzem, wywodzę się od Tołstoja, od Homera, od Cervantesa. Zostaw mnie w spokoju i nie zadawaj mi takich pytań!

Vlora Çitaku, ambasador Kosowa w Stanach Zjednoczonych, nagrodę dla Handke skomentowała:

Skandal! Komitet noblowski decyduje o przyznaniu Peterowi Handkemu - człowiekowi, który gloryfikował Miloševicia, znanego również jako "Rzeźnik Bałkanów" i poparł jego ludobójczy reżim - tegoroczną nagrodę w dziedzinie literatury. Nie ma w tym nic szlachetnego! To niedorzeczna i haniebna decyzja.

Stowarzyszenie rodzin ofiar masakry dokonanej w Srebrnicy przez serbskie wojska w latach 90. zażądało, by Akademia Szwedzka odebrała Nobla pisarzowi.