To, co czytasz w wolnym czasie zdradza kim jesteś. Naukowcy badają, jak książki wpływają na osobowość

To, kim jesteśmy przekłada się na to, co i w jaki sposób czytamy. Nasze czytelnicze wybory i towarzyszące im nawyki zostały zbadane przez naukowców, którzy opisali zależności pomiędzy nimi a Wielką Piątką cech osobowości. Sprawdź, co mówią o tobie ostatnio kupione książki.

Nasze ulubione książki mogą nam wiele powiedzieć, o tym, kim jesteśmy. Równie istotna jest kwestia wyrobionych nawyków czytelniczych. Związek pomiędzy naszymi zachowaniami a cechami osobowości przeanalizowano w badaniu opublikowanym w Scientific American. Choć wyniki są uogólnione, jedno jest pewne - po przeczytaniu klasyków literatury wzrasta nasza zdolność do odczuwania empatii. Wybory czytelnicze zdradzają jednak dużo więcej.

Więcej ciekawych treści znajdziesz na stronie głównej Gazeta.pl

Czytanie a psychologia

Czytanie nie jest wcale tak dalekie od psychologii - to zajęcie, które zaspokaja psychologiczną potrzebę rozrywki. Duże znaczenie ma to, w jaki sposób ją zaspokajamy. Sięgamy po te treści, które wzbudzają nasze zainteresowanie poprzez prezentowane w nich podzielane przez nas wartości. Dzięki temu ulubione książki stają się odzwierciedleniem tożsamości i poglądów, składających się na  obraz osobowości. Już Oscar Wilde twierdził, że to, co czytamy, gdy nie jesteśmy do tego zmuszani decyduje o tym, kim będziemy nie mogąc nic na to poradzić. Niezależnie od tego, czy w wolnej chwili sięgacie po "Portret Doriana Grey'a", kryminały Mroza czy "Harry'ego Pottera", w poniższym zestawieniu każdy z was odnajdzie siebie.

Na czym polegało badanie?

W eksperymencie skupiono się na korelacji między osobowością a ulubionymi książkami badanych, wykorzystując cechy osobowości tak zwanej Wielkiej Piątki. Są to neurotyczność, ekstrawersja, otwartość na doświadczenie, ugodowość i sumienność. Dane zgromadzono za pomocą Facebooka, za pośrednictwem którego użytkownicy mają możliwość "polubienia" najchętniej czytanych tytułów i autorów. Naukowcy odkryli, że te same skupiska gatunków książkowych, jak współczesna fantastyka, manga, dramaty rodzinne czy fikcja dla nastolatków pojawiały się w przypadku osób wykazujących te same cechy osobowości.

Fotografia ilustracyjna - koncert zespołu BOYS w podwarszawskiej Wildze, 2007Co twój gust muzyczny mówi o twojej osobowości? Wyniki przeczą stereotypom

Otwartość

Ci, którzy reprezentują tę cechę osobowości z Wielkiej Piątki najczęściej będą sięgać po książki stymulujące ich inteligencję. Chętnie będą kupować w dziale literatury faktu, a ich regały będą pełne powieści reprezentujących klasykę. Naukowcy podali przykłady pozycji czytanych przez ten typ osób:

  • Książki psychologiczne
  • Prace uniwersyteckie
  • Powieści filozoficzne

Przypisywane im cechy to:

  • kreatywność
  • rozwinięta wyobraźnia
  • ciekawość świata
  • żądza przygód

W kwestii nawyków, to ludzie, którzy mają wysokie poczucie estetyki. Dbają o to, jak prezentują się posiadane przez nich egzemplarze i sposób, w jaki je przechowują - w starannie uporządkowanych biblioteczkach lub na eleganckich stolikach kawowych. Zwykle uczą się, studiują lub dokształcają na kursach, aby w jakiś sposób poprawić swoje wykształcenie.

Osoby z niskim wynikiem w zakresie otwartości wolą za to czytać rzeczy, które są nieco mniej obciążające dla mózgu. Wystarczy im wszystko, co jest obecne w głównym nurcie, o ile jest łatwe w odbiorze.

Sumienność

Osoby reprezentujące ten typ najchętniej sięgają po treści poszerzające ich wiedzę w lubianej przez nich dziedzinie lub pomagające im w wykonywaniu zawodu. Oto przykłady książek, które czytają:

  • Profesjonalne lektury
  • Książki o tematyce religijnej
  • "Pożywka dla mózgu"

Przypisywane im cechy to:

  • Rezolutność
  • Planowanie z wyprzedzeniem
  • Zorganizowanie
  • Zorientowanie na osiągnięcie konkretnego celu

Ludzie sumienni nieustannie dążą do doskonalenia siebie. Jeśli lubią czytać, jest to dla nich doskonały sposób, by dążyć do ideału.

Z kolei osoby z niskim wynikiem w zakresie sumienności wybiorą raczej komedie i humorystyczne opowieści. To spostrzeżenie pozwoliło wyjaśnić, dlaczego nastolatki mają zwykle niższy wynik w zakresie sumienności niż osoby w średnim wieku.

 Ekstrawersja

Ekstrawertycy potrzebują kontaktu z ludźmi i ich uwielbiają, odzwierciedlają to więc ich czytelnicze wybory. Tematyka czytanych przez nich książek skupia się na relacjach, wchodzeniu w związki, romansach. Lubią też poznawać życiorysy sławnych osób. Z tym typem powiązano następujące pozycje:

  • Książki o relacjach międzyludzkich
  • Nawyk czytania na plaży
  • Książki podróżnicze, poświęcone egzotycznym państwom
  • Autobiografie

Przypisano im następujące cechy:

  • Gadatliwość
  • Otwartość
  • Ekspresywność
  • Chęć spędzania czasu poza domem

Udowodniono, że ekstrawertycy szczególnie cenią literaturę afroamerykańską. Może to wynikać z faktu, że Afroamerykanie są bardziej ekstrawertyczni niż biali Amerykanie.

Osoby z niskimi wynikami ekstrawersji (introwertycy) częściej czytają książki fantasy i science fiction, które pozwalają im na ucieczkę do świata wyobraźni.

Neurotyczność

Ulubione książki osób neurotycznych zaspokajają nie tyle potrzebę rozrywki, co oderwania od otaczającego ich świata. Często kończą się w smutny sposób, a poruszane w nich wątki są bardzo emocjonalne i wywołują łzy. Neurotykom przypisano

  • Dramaty obyczajowe
  • Mangi
  • Fantasy i science-fiction
  • Książki poświęcone problemom psychicznym
  • Nawyk czytania jako eskapizm

Przekładają się one na następujące cechy:

  • Niestabilność emocjonalna, wahania nastroju
  • Lęki
  • Częste odczuwanie stresu
  • Drażliwość
  • Wrażliwość

Osoby neurotyczne są też pełne sprzeczności. Lubią zarówno historie podobne do ich własnego życia, z którymi mogą się utożsamić, jak i ucieczki w alternatywne rzeczywistości fikcyjnych światów. Inna interesująca obserwacja poczyniona przez naukowców dotyczyła faktu, że reprezentanci tego typu często wybierali książki na podstawie okładki.

Ludzie, którzy mają niskie wyniki w neurotyczności, wolą książki poświęcone samodoskonaleniu i książki non-fiction.

Maciej Silski w programie 'Idol'Wygrał "Idola". Wcześniej zainspirował postać w książce znanej pisarki

Ugodowość

Ci, którzy reprezentują typ ugodowy, najchętniej wybierają książki ze szczęśliwym zakończeniem, o tematyce religijnej lub rodzinnej. Wyróżniono:

  • Książki z motywami chrześcijańskimi lub dotyczące innej wiary
  • Powieści poświęcone relacjom
  • Dramaty rodzinne

Przypisano im następujące cechy:

  • Uprzejmość
  • Ufność
  • Umiejętność współpracy
  • Czułość

Naukowcy odkryli też, że osoby o wysokim wyniku ugodowości wolą literaturę rodzimego kraju lub amerykańską. Osoby z niskimi wynikami ugodowości preferują z kolei książki z kultury rosyjskiej, włoskiej i japońskiej. Mało ugodowy typ wybierze też thrillery psychologiczne czy kultowe klasyki, które kiedyś były zakazane.

Więcej o: